📖 درباره کارگاه:
این کارگاه، پلی میان اندیشه و عمل در عرصه تحلیل استراتژیک است. برخلاف دورههای مرسوم که به آموزش پراکنده فنون تحلیلی میپردازند، کارگاه حاضر حول یک مدل یکپارچه و منسجم طراحی شده است: زنجیره ارزش تحلیل. این مدل، تحلیلگر را از نخستین گام یعنی مواجهه با «واقعیت» خام، گامبهگام، تا واپسین حلقه یعنی «پایش و بازخورد» هدایت میکند و در این مسیر، از التقاطی هدفمند از نظریههای روابط بینالملل، علوم شناختی، نظریه بازیها، پویاییشناسی سیستمها و آیندهپژوهی بهره میگیرد.
طراحی آموزشی کارگاه بر اساس یک اصل بنیادین صورت گرفته است: تحلیلگر خبره نه با انباشت اطلاعات، که با «انضباط ذهنی» از آماتور متمایز میشود. از این رو، در طول کارگاه، شرکتکنندگان نهتنها با چارچوبهای نظری هر مرحله آشنا میشوند، بلکه با کار بر روی سناریوهای واقعی و شبیهسازیشده از حوزههای ژئوپلیتیک، اقتصاد و امنیت سایبری، مهارت «فرضیهسازی و ابطال» را بهطور ملموس تمرین میکنند. فضای کارگاه بهگونهای طراحی شده که تبادل تجربیات میان تحلیلگران با سوابق گوناگون، خود به یک دارایی آموزشی ارزشمند بدل گردد.
محتوا در چهار پودمان اصلی سازماندهی شده است که هر یک نماینده یک خوشه از مراحل زنجیره ارزش هستند. هر پودمان شامل ارائه مفاهیم، کارگاه عملی با ابزارهای مرتبط و یک مطالعه موردی هدایتشده است. در پایان، شرکتکنندگان در یک شبیهسازی جامع، کل زنجیره را از یک رویداد مبهم تا صدور توصیه راهبردی و طراحی سیستم پایش اجرا خواهند کرد. هدف غایی، تجهیز شرکتکنندگان به یک «سیستمعامل ذهنی» منضبط است که در مواجهه با هر بحرانی، بهطور خودکار مسیر تحلیل معتبر را از نویزهای محیطی تفکیک کند.
🎯 اهداف کارگاه:
شرکتکنندگان در پایان این کارگاه، قادر خواهند بود:
۱. تسلط بر چارچوب تحلیلی: مراحل یازدهگانه زنجیره ارزش تحلیل را بهطور کامل درک کرده و منطق پیوند میان آنها را توضیح دهند؛
۲. مدیریت سوگیریهای شناختی: با استفاده از روشهای ابطالگرایانه و تحلیل فرضیههای رقیب، از دامهای ذهنی رایج در تحلیل (از جمله سوگیری تأییدی و لنگر) اجتناب ورزند؛
۳. کاربست ابزارهای عملیاتی: برای هر مرحله، روشها و فنون مشخص (همچون تحلیل محتوای کمی، ردیابی فرایند، نمودار حلقههای علّی، ماتریس سناریوی ۲×۲ و طراحی توصیههای هوشمند) را بهطور عملی به کار گیرند؛
۴. ارتقای توان سناریوپردازی: آیندههای بدیل را بر پایه عدمقطعیتهای بحرانی صورتبندی کرده و پیامدهای راهبردی آنها را بر منافع ملی یا سازمانی برآورد نمایند؛
۵. نهادینهسازی چرخه یادگیری: مکانیزمهای پایش، بازخورد و درسآموخته را بهعنوان حلقه پایانی تحلیل در فرایندهای جاری سازمان خود تعبیه کنند.
📚 سرفصل ها:
- چیستی «واقعیت» در محیط استراتژیک و تمایز آن از روایت
- روشهای جمعآوری و اعتبارسنجی دادهها و پایش اطلاعات
- هنر روایتپردازی بیطرفانه: اصول توصیف پدیدارشناختی و فنی
- نقشهبرداری رویداد و ترسیم نقشههای زمانی
- گذار از «همبستگی» به «علیت»: شناسایی علل ساختاری، تسهیلگر و ماشهای
- روش ردیابی فرایند و تحلیل مقایسهای کیفی برای آزمون فرضیههای علّی
- تجزیه پدیده به زیرسیستمها و شناسایی نقاط اهرمی
- ترسیم نمودارهای حلقههای علّی و تحلیل ذینفعان با ماتریس قدرت-منفعت
- بهکارگیری روش «تحلیل فرضیههای رقیب»
- معنابخشی استراتژیک: تحلیل روایتها، استعارهها و قابهای گفتمانی رقیب
- تبدیل شهود کیفی به احتمال عددی و بهروزرسانی باورها با شواهد جدید.
- شناسایی عدمقطعیتهای بحرانی و ساخت ماتریس سناریو
- سناریوپردازی برای چهار جهان موازی
- تحلیل اثرات و پیامدهای موجوار سناریوها
- طراحی توصیههای راهبردی دقیق
- طراحی سامانه پایش استراتژیک
👥 کارگاه برای چه کسانی مفید است؟
این کارگاه برای طیف وسیعی از افرادی طراحی شده که در میانه میدان تحلیل و تصمیمگیری فعالیت میکنند:
🏛️ تحلیلگران راهبردی و اطلاعاتی در اندیشکدهها، نهادهای امنیتی و دفاعی که روزانه با حجم عظیمی از دادههای خام و نیاز به تولید تحلیلهای عملیاتی مواجهاند؛
📋 مدیران و مشاوران ارشد سیاستگذاری در وزارتخانهها و سازمانهای دولتی که نیازمند ارزیابی صحت و دقت تحلیلهای واصله و تبدیل آنها به دستورکارهای اجرایی هستند؛
📊 کارشناسان برنامهریزی راهبردی در شرکتهای بزرگ و مؤسسات مالی که با عدمقطعیتهای ژئواکونومیک و ریسکهای سیستمی سروکار دارند؛
⚔️ افسران و فرماندهان نظامی و انتظامی درگیر در طراحی عملیاتهای پیچیده که نیازمند درک محیط عملیاتی از منظر ترکیبی (شناختی، اطلاعاتی و فیزیکی) میباشند؛
🔬 پژوهشگران و دانشجویان تحصیلات تکمیلی در رشتههای روابط بینالملل، علوم سیاسی، مطالعات امنیتی و آیندهپژوهی که به دنبال یک چارچوب عملی برای پایاننامهها و پروژههای تحقیقاتی خود میگردند.
📅 تعداد جلسات:
۴ جلسه آموزش کارگاهی
🗓️ زمان برگزاری:
شهریور ۱۴۰۵
💻 نحوه برگزاری:
آنلاین (در بستر اسکای روم)
📜 گواهی:
برای شرکت کنندگان در کارگاه، گواهی به زبان های فارسی و انگلیسی (به انتخاب دانش پژوه) صادر می شود.
💰 شهریه شرکت در کارگاه برای هر نفر:
۷۹۹۰۰۰۰۰ ریال
👥 ثبت نام گروهی شامل تخفیف می شود.
📞 اطلاعات بیشتر:
۰۹۹۸۱۱۹۷۷۸۳
۰۹۹۳۵۹۰۹۵۰۳
