مدیریت استراتژیک فرآیند برنامهریزی، نظارت، تحلیل و ارزیابی مستمر منابع و فرآیندهای مورد نیاز سازمان برای دستیابی به اهداف و مقاصد تعیینشده است. از آنجا که محیطهای کسبوکار پویا هستند، سازمانها باید بهطور مداوم استراتژیهای خود را ارزیابی کنند تا رقابتی باقی بمانند و به اهداف بلندمدت خود دست یابند.
فرآیند مدیریت استراتژیک
این فرآیند به سازمانها کمک میکند تا:
- وضعیت فعلی خود را ارزیابی کنند،
- برنامههای عملیاتی تدوین نمایند،
- این برنامهها را اجرا کنند،
- و اثربخشی آنها را تحلیل نمایند.
اگرچه مراحل این فرآیند معمولاً پنج مرحله اصلی دارد (تعیین جهتگیری، تحلیل محیط، تدوین استراتژی، اجرا و ارزیابی)، اما اهداف و نتایج آن بسته به مأموریت سازمان و شرایط داخلی و خارجی آن متفاوت است.
مزایای مدیریت استراتژیک
مدیریت استراتژیک به سازمان کمک میکند تا:
- ماموریت، چشمانداز و ارزشهای خود را بهوضوح تعریف کند،
- با برنامهریزی استراتژیک، اهداف کوتاهمدت و بلندمدت را شناسایی نماید،
- منابع و فرآیندهای لازم برای تحقق این اهداف را برنامهریزی کند،
- در تصمیمگیریهای کلان عملکرد بهتری داشته باشد،
- و با تغییرات فناوری، بازار و شرایط کسبوکار همگام شود.
فواید مالی و غیرمالی
۱. جهتدهی شفاف:
- اولویتبندی منابع و عملیات بر اساس اهداف بلندمدت.
۲. بهبود عملیاتی:
- هماهنگی بیشتر تلاشهای سازمانی با تمرکز بر اهداف مشترک.
- بازبینی عینی فرآیندهای داخلی و افزایش کارایی.
۳. بهینهسازی منابع:
- برنامهریزی کارآمدتر منابع و تخصیص آنها بر اساس اهداف استراتژیک.
۴. مزیت رقابتی:
- واکنش سریعتر به تهدیدات رقابتی و بهرهبرداری از فرصتها.
- تمایز بیشتر از رقبا و افزایش سهم بازار.
۵. رشد پایدار:
- کاهش ریسکها و سازگاری بهتر با تغییرات بازار.
- بهبود فرآیند تصمیمگیری با تحلیل عوامل محیطی، اجتماعی و رقابتی.
برخلاف برنامهریزیهای استراتژیک مقطعی، مدیریت استراتژیک مؤثر نیازمند برنامهریزی، نظارت و آزمون مستمر فرآیندها و منابع سازمان است.
